Pas shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë më 28 nëntor 1912 në Vlorë, u krijua një qeveri e përkohshme me në krye Ismail Qemalin, e cila synonte të hidhte themelet e një shteti të ri shqiptar. Megjithatë, shpallja e pavarësisë nuk nënkuptonte menjëherë krijimin e një shteti të njohur ndërkombëtarisht. Në vitin 1913, përmes një procesi të vështirë diplomatik dhe me ndikimin e Fuqive të Mëdha, u hodhën hapat e parë zyrtarë për formimin e shtetit shqiptar.
Në këtë periudhë, Ballkani ndodhej në një gjendje të trazuar pas Luftërave Ballkanike (1912–1913), në të cilat shtetet fqinje – Serbia, Mali i Zi, Greqia dhe Bullgaria – kishin nisur të pushtonin territore osmane. Pavarësia e Shqipërisë u shpall në një moment kur rreziku i ndarjes së saj midis fqinjëve ishte real. Fuqitë e Mëdha – Austro-Hungaria, Italia, Franca, Rusia, Gjermania dhe Britania e Madhe – luajtën një rol të rëndësishëm për të mos lejuar një konflikt të gjerë evropian, duke ndërhyrë në çështjen shqiptare.
Kështu, çështja e Shqipërisë u trajtua në Konferencën e Ambasadorëve që u mbajt në Londër nga dhjetori 1912 deri në korrik 1913. Pas shumë diskutimesh dhe kundërshtimesh, më 29 korrik 1913, konferenca vendosi njohjen ndërkombëtare të Shqipërisë si një shtet i pavarur dhe neutral, nën mbrojtjen kolektive të Fuqive të Mëdha. Ky vendim shënoi krijimin zyrtar të shtetit shqiptar në arenën ndërkombëtare.
Megjithatë, njohja e Shqipërisë si shtet nuk u shoqërua me kufij të plotë etnikë. Një pjesë e madhe e territoreve të banuara nga shqiptarë – përfshirë Kosovën, pjesë të Maqedonisë së sotme, Çamërinë dhe viset e Malit të Zi – iu lanë shteteve fqinje. Kjo ndarje u përjetua si padrejtësi historike dhe krijoi plagë të thella në vetëdijen kombëtare shqiptare. Kufijtë e shtetit të ri u përcaktuan në mënyrë të njëanshme, pa përfshirjen e përfaqësuesve shqiptarë në vendimmarrje.
Përveç kufijve të cunguar, Shqipëria e vitit 1913 kishte një realitet të vështirë të brendshëm. Shteti i sapolindur nuk kishte institucione të konsoliduara, ushtri kombëtare, asnjë sistem tatimor apo administrativ funksional. Në shumë zona sundonin bejlerë e krerë vendorë, ndërsa në disa treva kishte ende prani ushtarake të huaj. Për të stabilizuar situatën, Fuqitë e Mëdha vendosën që Shqipëria të drejtohej përkohësisht nga një princ europian, i cili do të kishte funksionin e kreut të shtetit dhe do të ndihmohej nga një komision ndërkombëtar.
Për këtë detyrë u përzgjodh Princi Wilhelm von Wied, një aristokrat gjerman i afërt me oborrin perandorak të Gjermanisë. Ai mbërriti në Durrës më 7 mars 1914 dhe u prit me ceremoni si monark i Shqipërisë. Ndonëse ai erdhi me përkrahje ndërkombëtare, situata që gjeti në vend ishte e paqëndrueshme: mungesë autoriteti qendror, paqëndrueshmëri politike, kryengritje lokale, ndikim i fuqishëm i interesave të huaja dhe mungesë totale e një administrate shtetërore.
Qeverisja e princ Wied-it zgjati vetëm pak muaj. Ai hasi rezistencë nga disa rryma politike e fetare dhe përballej me mungesë mbështetje të gjerë nga popullsia. Në shtator të po atij viti, pas shpërthimit të Luftës së Parë Botërore dhe përkeqësimit të situatës së brendshme, princ Wied u detyrua të largohej nga Shqipëria. Kjo solli një periudhë të gjatë pasigurie, ku autoriteti qendror u zbeh dhe vendi ra nën ndikime të ndryshme të fuqive ndërluftuese.
Megjithatë, krijimi i shtetit shqiptar në vitin 1913 ishte një hap historik që ndau të shkuarën me Perandorinë Osmane dhe hapi një kapitull të ri për shqiptarët në rrugën e tyre për ndërtimin e një shteti sovran dhe të pavarur. Akti i njohjes ndërkombëtare ishte fitore diplomatike e rëndësishme, që ndonëse e paplotë në aspektin territorial, vendosi themelet për ekzistencën e Shqipërisë në hartën politike të Evropës.
Pavarësisht krizave që pasuan, krijimi i shtetit më 1913 përbën një pikë referimi thelbësore në historinë kombëtare. Ai tregoi se përpjekjet e Rilindjes, shpallja e pavarësisë dhe veprimtaria e patriotëve shqiptarë nuk kishin qenë të kota. Me gjithë pengesat dhe kompromiset, Shqipëria u njoh si një subjekt më vete dhe nisi procesin e gjatë të ndërtimit të institucioneve shtetërore dhe të formimit të identitetit të vet politik.