Vitet 1980 përfaqësojnë një fazë të rëndësishme dhe dinamike për muzikën popullore shqiptare, një periudhë kur kjo traditë u përjetua njëherazi si rikthim në rrënjë dhe si proces riorganizimi artistik. Në një kontekst shoqëror të ngarkuar nga izolimi politik dhe presioni ideologjik, arti dhe sidomos muzika popullore, shërbyen si një mënyrë për të ruajtur identitetin kombëtar, për të afirmuar vlerat lokale dhe për të përforcuar lidhjet kulturore në gjithë territorin shqiptar.
Në fillim të kësaj dekade, strukturat shtetërore të kulturës i kushtuan rëndësi të veçantë përpunimit dhe dokumentimit të trashëgimisë muzikore. U krijuan ansamble profesioniste e amatore në qytete dhe fshatra, të cilat kishin për mision jo vetëm ruajtjen, por edhe prezantimin në formë skenike të këngëve, valleve dhe riteve të trevave të ndryshme. Institucione si Ansambli Shtetëror i Këngëve dhe Valleve Popullore, si dhe ansamblet lokale të rretheve, u kthyen në laboratorë të vërtetë të përpunimit të muzikës tradicionale.
Një ndër veçoritë më të dallueshme të rilindjes së muzikës popullore në vitet 1980 ishte rikthimi me krenari te format origjinale të shprehjes muzikore. Vëmendja ndaj teksturës dialektore të këngës, përdorimi i instrumenteve autentikë si çiftelia, fyelli, lahuta, kavalli, por edhe rikthimi te forma e vjetër e polifonisë labe e toske, ishin tregues të një ndërgjegjësimi të thelluar për vlerën unike të folklorit kombëtar.
Në këtë periudhë, kënga popullore nuk ishte më vetëm një element i festimeve apo ceremonive tradicionale, por një formë e përpunuar artistike që synonte cilësi dhe mesazh. Interpretues të njohur të kohës si Fitnete Rexha, Lume Sula, Ema Qazimi, Sherif Merdani, Hysni Zela, Bashkim Alibali e të tjerë, sollën një gjuhë të re interpretimi ku ndjeshmëria, teknika dhe vlera emocionale e këngës popullore bashkëjetonin në harmoni.
Festivali Folklorik Kombëtar i Gjirokastrës, i zhvilluar në vitet 1983 dhe 1988, përfaqëson kulmin e këtij rigjallërimi. Këto festivale përmblodhën përpjekjet disa-vjeçare për të evidentuar, klasifikuar dhe prezantuar vlerat më përfaqësuese të muzikës tradicionale shqiptare. Ato u kthyen në një pasqyrë të gjallë të diversitetit kulturor të vendit, dhe një tribunë ku dalloheshin grupet nga Tropoja, Dibra, Vlora, Gjirokastra, Berati, Shkodra, Elbasani dhe shumë treva të tjera.
Përveç skenës zyrtare, këngët popullore u bënë gjithnjë e më të pranishme edhe në jetën e përditshme përmes transmetimeve të shpeshta në Radio Tirana dhe më vonë në Televizionin Shqiptar. Albumet me incizime folklorike u përhapën gjerësisht dhe u bënë pjesë e fondit të artë të kulturës shqiptare.
Një aspekt tjetër i rëndësishëm i kësaj periudhe ishte përfshirja e brezit të ri në traditën muzikore. Nëpër shkolla, shtëpi kulture dhe organizata rinore, u promovua mësimi i instrumenteve tradicionale dhe këndimi folklorik. Kjo ndikoi në vazhdimësinë brez pas brezi të këtyre vlerave, duke siguruar mbijetesën dhe rinovimin e tyre.
Rilindja e muzikës popullore në vitet 1980 nuk ishte thjesht një kthim sentimental në të shkuarën, por një përpjekje për të sjellë këtë trashëgimi në një formë të kuptueshme dhe të pranueshme për kohën, pa i humbur asaj thelbin. Ky proces e përgatiti muzikën tradicionale për të hyrë në një etapë të re pas viteve 1990, ku ajo do të përballej me globalizimin dhe ndryshimet e shpejta kulturore.